Op weg naar een Klimaatmonitor

De gemeente Capelle aan den IJssel heeft als doel om de CO2-uitstoot van de hele gemeente met 40% te verlagen in 2025. Dit doel geldt voor de gemeente als geheel, voor bewoners, bedrijven, verkeer en dus ook voor de eigen organisatie.

Puzzels

Het klinkt simpel, de CO2-uitstoot van een gemeentelijke organisatie monitoren: je telt alle energie op waarvoor de gemeente de rekening betaalt en voegt daar de verbruikte voertuigbrandstof aan toe en dat alles omgerekend naar CO2. Maar als je dan een jaar later de balans opmaakt blijkt dat zo’n totale CO2-uitstoot van de organisatie helemaal niet duidelijk maakt hoe het echt gaat. Zo lijkt het in de totaalgrafiek nog niet zo goed te gaan met de klimaatdoelen van de gemeente Capelle.

  • Maar het gaat misschien toch niet ‘echt’ zo slecht want:
    • Er zijn meer ambtenaren doordat de gemeente taken voor een buurgemeente uitvoert.
    • Er is de afgelopen jaren veel regen gevallen, daardoor moesten de gemalen harder werken.
  • Aan de andere kant is de grafiek misschien ook wel te optimistisch want:
    • de afdeling vastgoed stoot gebouwen af waarvoor ze eerder de energierekening betaalde.

Het alleen maar monitoren van de totale CO2-uitstoot levert dus niet de gewenste informatie.

Oplossingen

Door Stimular werd Martina Florians van de gemeente Capelle op het spoor gezet om er meerdere doelen van te maken. Maak (naast het totaaldoel) voor iedere ‘bedrijfsactiviteit’ een doel. Gebruik eventueel een relatieve indicator (bijvoorbeeld CO2 per fte). Denk aan:

  • Energieverbruik gemeentehuis (per fte)
  • Ander vastgoed waarvoor de gemeente de energierekening betaalt (per m2)
  • Openbare verlichting
  • Riolering (pompen) en Gemalen

Het opsplitsen in activiteiten heeft als voordeel:

  • dat het beter te interpreteren is
  • dat het duidelijker is waar bijgestuurd moet worden
  • dat de verantwoordelijken zich meer betrokken voelen omdat hun bijdrage zichtbaar wordt

Het resultaat

Hieronder staat de grafiek uit de MVO-balans van het gemeentehuis. Het is in één oogopslag duidelijk dat het wel de goede richting op gaat met de CO2 uitstoot van het gemeentehuis, maar dat er nog veel meer bespaard/verduurzaamd moet worden tot aan 2025.

Voor de andere ‘bedrijfsonderdelen’ zijn net zulke grafieken beschikbaar.
En de samenvatting van alle indicatoren ziet er dan als volgt uit:

Martina Florians van de gemeente Capelle is erg blij met deze oplossing om de CO2-uitstoot van de gemeentelijke organisatie te monitoren en met de MVO-balans als instrument daarbij. Waarschijnlijk wordt het komende jaar nog hier en daar wat bijgesteld aan de monitor, maar de hoofdlijn zit er nu goed in.